dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
I póm dè Źapèl
I póm dè Źapèl
<<Poorèt chèl üsèl nàsüut èn catìva vàl >>
Cuminci iscé parché l'è davéra 'na vàl dè miséria, e Źapèl l'era a pegio; 'n magènch smentegàat dal Signóor.
Ò dìc' l'era parché adès l'eśìst nóma par via dè quai bàiti rèstadi en péni, 'l rèst l'è tüt derocàat, l'è stàc' maiàat dal bósch.
Quànca gióanotèl 'ndàvi iló, 'nséma al mè pà coli vàchi, al ghera ca gnàa l'acqua da bìif, e sé la ghera l'era ségn ca l'eva pioüut 'mbèlpóo.
L'amicizia de 'n bòt
L’AMICIZIA DI UNA VOLTA
L’AMICIZIA DE ‘N BÒT
Forse al sarà colpa de la mia età,
ca l’è pú verda, ansi, sensa pietà
l’ha brǜsàat i mei àgn a manèta …
come vidisciù en d’en fööch che sciopèta!
Al sarà par chèsto, ü parché so diventàat cuiù,
ma l’amicizia di nòs tèep, mi góo l’impresiù,
l’era tüta n’òtra ròba, dém a mèet,
de chèla ca adès se sbandiéra ai quatro vèet,
u sü Feisbuck, social e ótri diaoléri:
l’è amicizia chèla? Ma fémm i séri !
La nòsa l’era ‘na ròba profonda,
vera, sempre vìva e sempri feconda!
Forse al sarà parché i nòs tèep ì’era dür,
e l’amicizia l’è ignüda sǜ come en mür,
en mür de sass, fac’ sǜ con buni manéri,
tignüc’ ensema da cimèet e trebüléri !
Ü coma ‘na pianta da li radìis ben piantadi,
en mèz ai crap, sprofondadi, disperadi,
a cercàa, sensa mai stracass,
en póo de tèra buna, da sfamass,
e adèss gnàa la tormènta püsé ‘ncarugnida
la ghe rùa ca a strepala da dua l’è surtida:
istèsa pricisa l’amicizia de me regòrt:
ìdola ca te s’en desfèt gnàa dopo mort!
Adèss enveci, se ciama “amìis” a chi
‘na òlta sula sa idüt dal tabachìi,
ü par caso s’ha ‘ncuntràat en piazza,
e sa biüüt ensema en cafè Lavazza !
Però, sa tée besógn, cünt fàten ca,
cerca miga l’indiriz de la sua cà,
a la sua porta van ca a batt
de sucür chèl dì l’è ciapàat da matt !
ṍida
(ṍidi), agg.
vuota
La Rusina e l'Orco
Rosina e l'Orco
LA RUSINA E L’ORCO
'Na scióra la völeva fà 'na tórta par i söo, ma la ghéva ca la padèla par fàla cṍös.
Ilùra là mandàat la fiṍla Rusina a fasla prèstàa da üu ilò apröf, 'n diaoleri d'èn omasciù ca i lè ciamava Orco, 'mbèlpóo sü de èta, ca'l ghéva tàac' atrezi e strümènc' par fàa tüc' i laóràa.
L'Orco al ghèla dàcia ontéra ma al ghà racomandàat dè ridagla 'nréet co'na fèta dè tórta sedenò al se sarìs 'nrabiàat.
La màma dèla Rusina dòpo vì cüśinàat la tórta la lagàat 'na fèta 'ndèla padèla e là dìc': <<Rusina, quanca te gharée òia ripòrtech la padèla al chèl omàsc ma stà atènta a mìga pèrt o fàs robàa chèl tòchèl dè tórta>>.
Ma la rèdèśa, 'ntàat ca la caminava réet al sentéer, al ghè ügüut fam e là maiàat 'l tòchèl de tórta sènsa rispètàa la promèsa fácia al omasciù e a chèla fácia àla màma.
Par mìga presentàs còla padèla ṍida, la rèmàat sü da gióbàs 'na bòiascia dè vàca e coli màa a'la fàcia scià a fórma dè triangól èn manéra ca'l parés propi 'na fèta dè tórta con sura 'l cicolàat.
Quànca l'Orco al se 'ncurgiüut dèla bidùnada, lè 'ndàc' sǜ tǜti li füri e la decìdüut dè fàghèla pagàa.
'Na sìira, ca'l pà e la màma dèla Rusina i'era 'ndac' ià de cà, 'ntàat ca la rèdesa la durmìva 'ndèl sò camirìi süzura, l'Orco là rót 'l védro dè 'na fanèstra e lè ndàc' ditè èn cà 'ndèla cüśìna.
Cola óos gòsa là desedàat la rèdèśa: "Rusina sóo sǜl prǜm scalìi, sóo réet a ruàa, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Sóo ca stàcia mì ! Pà, màma sveglia ca lè scià chèl diaoleri d'èn omasciù>; la osaàat la s-citìna con tàata puura.
Ma l'omasciù li 'ndavasǜ amò: "Rusina sóo sǜl segónt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà te me cüntèt sü coma lè stàacia, te perdonaróo".
<La me dàcia gióbàs e ilà maiàda i cagnù>; là ghà dìc' la s-ciata.
"Rusina sóo sǜl tèrs scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Al ma la robàda la bólp>.
L' Orco dapé al ghè dìs: "Rusina sóo sǜl quàrt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà tè me'l dìset ca te maiaróo".
Ilùra la Rusina dòpo uìch dìc' taati báli la decìdüut dè confesàa: <Embée, l'ò maiàda mì, adès tò dìc' ol giùst, te preghi maièm ca>.
Ma l'Orco , ca l'era ruàat sünsóm àla scàala, al ghè dìs: "Sicóme gnàa tì te mantegnüut la promèsa, fóiscé a mi"; la brancàat la Rusina e al sè lè maiàda 'ndèn bucù.
Móràal dèla fàola (filógna): Sèmpri rispetàa i acòrdi e mài cǜntasǜ báli
Züchii
‘n italiàa e ‘n svizer ie 'ndàc' sù 'nden fighèer a maiàa fich
Ol svizer, dopo 'n momènt al gha domandàat a l’italiàa:
-quanti fichi mangiati tu?
-mi sèt u ot, e ti?
-io devo finire mangiare primo fico
Su 'ndèl figher l’era rampegàat su 'na züchera, ol svizer l’era réet a maiàa la züca parchè al ghe pareva 'n fich pusè gròs. Da chèl dì i svizer i a chiamac’ züchii.
