dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
Domènega scüra
Domènega 'mpóo scüra
Lè sìra, i rümóor iè smorsàac', nóma 'na quai machèna, ca iè réet a ignìi 'n sü, da lontàa li rómba sü par li óltadi streci.
Sóo amò nóma mi coi mée regòrc'. Parché i fà iscé màal ?
Quàl ca l'è ´l mutìf dè stò tormèet?
Cerchi dè slontanàa i brǜc' penśéer e de 'ndà ité 'mèz cola la mèet 'ndè'n quadro 'ndùa vedi 'l surìis dè 'na s-cèta dali ganàsi rósi e dali béscioli ǜmédi.
Ol scosáal dèla nòna
IL GREMBIULE (PARAGREMBO) DELLA NONNA
ÓL SCOSÁAL DÈLA NÒNA
Ol scosáal de la nòna l’era n’istituziù,
tüti a-i le portava, sènsa fáa eceziù:
al fava mila servizi, mila mèrec’ al ghéva,
gnáa da la fèsta, fan a meno ‘spodeva!
Prüm de tüt la vistina al riparava,
ca sóta de lüü quatada la stava,
‘mpǜ al ghéva ‘na bèla scarsèla,
‘ndùa mèt-gió ol panèt e la mèla;
Al sirviva da guant par ciapáa en máa
‘na padèla scotèta, da sùra ol fugláa,
e quai bòt par sügac-gió a ‘n rèdes i gutulù
quancà ‘l se fava ciapáa da la pasiù,
ù netàc-gió ol müsìi stróc e süáat,
parché senò la mama la garìs baiáat …
(… al gheva a ‘n’anèma delicada
‘sto tochèl de stofa en vita ligada!);
ù fai giügà a Momòo cèt!
col scosáal sül müs, töö e rimèt,
ù piacai sa en forèst al ruàva,
col quatàch sóta la facìna spàva.
Ma tüc’ i dì al regalava ‘na nuvità,
'n rimedi sücüur par ogni necessità:
al sirviva par tó-fó i ööf da la gnada,
e portai a cà sènsa fáa ‘na fritada,
o spostáa i puìi de sciüta, pèna sgüsciáac’,
par salvai da la rabbia dei gai spodestáac’!
(… al ghè voleva bée a ogni animáal
‘stò pöor, modèst, ǜmel scosáal !)
E, ‘nsèma, al fava sirvizi da cistìi
par portáa a cà verzi, pòmates e züchìi;
par remáa póm e pir sóta la pianta crodáac’,
dac’ gió prüma ca tüc’ a-i fóss marüdáac’.
En pǜ, quant ca ‘l frec’ al ruava
par la legna dèl fööc, da cavàgn al fava,
ma áa da bufèt, par la brasa ravivàa
sa la fiàma l’era smòrsa 'n dèl fugláa.
Con en colpèt da piàch, sènsa fàs notáa,
ol tàol al puliva sa ‘l Preòst ù ‘l Capeláa,
a-i ruava, a l’impruvisa, la cà a binidìi,
con la scüsa de tastáa 'n gót dèl nòs vìi !
Ma i scosài de li nóni, ligáac’ scià par mèz,
iè pasáac’ de moda urmai da ‘n gran pèz,
parché li nóni moderni, stém a sintìi,
iè quasi sempre tacadi … al telefunìi !
rasìa
s.f
voglia sfrenata | al me vée la rasìa = mi viene la voglia
'L gàt e i ràc'
IL GATTO E I TOPI
´L GÀT E I RÀC'
En de 'na cà ghera tàac' ràc'.
´N gàt lè ignüt a savìl e lè 'ndàc' iló e 'l nè ciapàva belebée, ògna dì 'l maiàva ràc con güst.
Ilùra i ràc' i se truac' àli stréci e ià fàc' 'na riuniù e ià dic' trà lór:
" 'N vée ca gió dal téc’ sedenò ´n mör tǜc’; 'l gàt 'l pö ca vignìi chiló e nùu 'n vìif en sicϋrezza."
'L gàt la idǜt i ràc' sül téc' e là pensáat de 'ngànai; lè 'ndac'-sù 'ndè 'na tràaf piscéna e da iló 'l se caláat gió a tólómbola cóma se 'l fodès mòrt.
'N ràt véc’ la spiàat fò e la idüut 'l gàt a tólómbola e ilùra là dìc':
"Eh, galantóm àach se te fódesèt n'umbrìia te vegnarìsi ca aprṍf."
Móràl dela fàola: Chi l'è prüdènt 'l se laga ca 'ngabolàa facilmèet.
guarda anche qui 'L gàt
c'è anche questo racconto Natàal 'n cà dol Talpù
La campana de Caiöl
'Na òlta al s’era rót la campana de la gèsa de Caiöl e sicóme ai gheva ca i soldi par giüstala ai seva ca come fàa. A ‘n certo punto 'n caiolàt l’a fàc’ sta proposta:
Mè la liga co'na stròpa de bèdula e me la òlta col rót en dènt vèrs Valbusagia, l’è miga necesari ca i busac’ ai sènt li nósi campani…"