dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
'N póor scialésc
'N PÓOR SCIALÉSC
'N scialéc' 'l se lamentàva parchè i gh'è taiava sèmpre giò i ràm par ligàa i cóo della vìgna ilò visìna e 'l ghe pareva de vès sèmpre 'n póo guàst e brüt sènza ràm.
Cansù di dódes mìis
LA CANZONE DEI DODICI MESI
LA CANSÙ DI DÓDES MÌIS
Al vegnarà Ginèer, silensióos, lengéer,
con la pansa piena, sensa penséer,
lengéer come l’Ada ‘ndormentàda,
lengéer come ‘na bèla rüśümàda.
I è destèndùuc’ gió a L’ìsola biànch pràac’
tüso moróos ca i sè apèna amàac’,
tüso moróos ca i sè apèna basàac’,
parché ‘n di dì de la mèrla l’è fréc’
se da stàa tacàac’ gióegn e véc’!
Sùbet Feorèer al sarà ruàat
parché ol prüm mìis l’è già ulàat
come i sòldi de la pinsiù,
ca tüc ai màia ol cànone de la televisiù!
Ma tra quài dì Carnevàal al sarà ruàat,
l’anvèren l’è amò lónch e gelàat
ma ol Giupìi dai trìi gòos
al portarà i-à òl fréc’ e àà‘l balòos!
A canc’ al ruarà Màars matochèl
ca ‘l farà crès l’acqua ‘n dèl vaigèl,
ca ‘l farà sfesciàa ol vìi de la bót granda
quant ca la luna la sarà … calanda!
Empinìs òl ciapèl fin sǜ a l’ör
bìel fó tùt còi töi amìis del cör,
ensèma a l’anvèren manda via
rabbia, solènch e malincunia!
Oh dì, oh mìis ca sèmpri ulìi via
sèmpri come ótri l’è la vita mia,
tüc’ i àgn divèrsa ma sempri bèla
sa ghée ‘n póo de salùt e ‘na sorèla!
Con i dì mósc ca la òia da durmìi
i te la fa truàa sòta ‘l cusìi,
ol mìis de April, duls e gnagnerèl
l’è scià, sbusàat dal sò ventusèl
‘Ndi töö dì l’è bèl ‘ndormentàs,
apröf a la tua fèmma come ‘n tàs,
e lée ca la sciòrgna come en compresór,
ma ti te sée ignüt sòrt … grazie Signòr!
Uriséch li pórti al mìis de Mac’,
par lüü ‘na scüdèla de pulènta e lac’,
parchè l’è ol mìis ca li röśi li fiurìs,
‘nsèma a n’amór nöf, sa ‘l véc’ al finìs.
En de ‘stò mìis mi sóo nasüut,
en dì ca ol fée l’era già marüut:
sevi en mas-c’ ma sevi mòrt: che pecàat,
i ma puciàat-gió ‘nde l’acqua e sóo resuscitàat!
Oh Giügn ca te ghe dée vita a l’astàat,
de ti ol Signór al va ringraziàat:
còl sùul còlt ca te scià ‘n de li màa,
tüti li fémmi, te fée sbiotàa.
Nùu óm me varda coi óc’ bramosi
chili formi iscé dulsi e armoniosi,
chèl pontasèl iscé armoniös e duls
ca ‘l fa tremàa ol cór e i puls!
Oh dì, oh mìis ca sèmpri ulìi via
sèmpri come ótri l’è la vita mia,
già tàac’ àgn béi me regalàat,
come èn cél de stéli ricamàat!
Con i dì lónch piée de colóor
òl mìis de Lüi al pizza ‘l motóor,
a la nòsa vita al ghe dà vìif argènt
e ogni véc’, èn leù al se sènt!
Ol mìis de Aóst, se usa ca laoràa
sempri en feri se usa ‘ndàa,
e ‘nciocàs de vìi e de calóor
‘nde chili ùri pieni de torpóor!
Setèmbre l’è ‘l mìis ca ‘l fa marudàa
l’üa ca ‘ndè la vigna l’è gió a pośàa;
e ti te préghet ca ‘l cuntinui a fa bèl,
iscé ca ‘l végnes sǜ èn bèl vinèl.
Sentàat al sùul ca ‘l se fa bass,
ü ‘ntàat ca atóren te fée quatro pass,
te vàrdet òl bósch ca l’ cambia colór,
e ‘l te torna la òia da fàa l’amór!
Sò ca sa tüc’, Ótóri, i à capìit,
sa ‘l tò grant regàal i à gradìit:
òl móst ca ‘l böi gió ‘ndèla tina,
la bót piena ca te ghée ‘n cantina,
e li castegni ca debòt li marudarà,
e nüü a vìi e braschèer, re me sarà;
e i rèdes de scóla che giuga amó lengéer
ai spazza da la crapa i brüc’ penséer!
Oh dì, oh mìis ca sèmpri ulìi via
sèmpri come ótri l’è la vita mia,
tüc’ i àgn divèrsa ma sempri curiósa,
bèla come i óc’ de la tua prüma morósa!
Al rua Noèmbre e se cuprìs i òrc’,
ol segónt dì se festegia i mòrc’,
èn cal de lüna se prepara la légna,
èn crès de lüna i cavéi se segna;
li prümi gelàdi li fa marudàa,
versi e patati, par pudìi fàa,
pizòcher a la moda de nüü Bosac’,
sènsa avarizia de butéer e formac’!
E ndóo a léc’ e ‘l me sógn pusé bèl
ti Dicèmbre càar, ca te sùnet al cancèl
par dimm ca prüma ca l’an al sarà finìit
col pusè grant regàal te marée stupìit:
‘na bèla rèdesa, dopo quatòrdes agn
la mia fèmma la truarà sóta ‘l pedàgn,
Maria Chiara me la ciamarà
… e la nòsa vita par sempre la scoldarà!
Oh dì, oh mìis ca sèmpri ulìi via
sèmpri come ótri l’è la vita mia,
ma con la mia fiöla ca la lusìs come ‘na stèla
ogni giornada ca vivi la sarà sempri bèla!
sótsùra
avv.
sottosopra; l‘è ‘ndàc’ sótsùra = è andato sottosopra, è fallito
'L gàt e i ràc'
IL GATTO E I TOPI
´L GÀT E I RÀC'
En de 'na cà ghera tàac' ràc'.
´N gàt lè ignüt a savìl e lè 'ndàc' iló e 'l nè ciapàva belebée, ògna dì 'l maiàva ràc con güst.
Ilùra i ràc' i se truac' àli stréci e ià fàc' 'na riuniù e ià dic' trà lór:
" 'N vée ca gió dal téc’ sedenò ´n mör tǜc’; 'l gàt 'l pö ca vignìi chiló e nùu 'n vìif en sicϋrezza."
'L gàt la idǜt i ràc' sül téc' e là pensáat de 'ngànai; lè 'ndac'-sù 'ndè 'na tràaf piscéna e da iló 'l se caláat gió a tólómbola cóma se 'l fodès mòrt.
'N ràt véc’ la spiàat fò e la idüut 'l gàt a tólómbola e ilùra là dìc':
"Eh, galantóm àach se te fódesèt n'umbrìia te vegnarìsi ca aprṍf."
Móràl dela fàola: Chi l'è prüdènt 'l se laga ca 'ngabolàa facilmèet.
guarda anche qui 'L gàt
c'è anche questo racconto Natàal 'n cà dol Talpù
öli cüntàfen una
voglio raccontarvi ...
öli cüntàfen una
Stadoma ciàpi sü ol sach celèst dèla carta, ca tégni chiló defò èn terazza, e 'ndóo gió 'ndèla masù a svöidal gió ndèl bidù nöof, chèl col cuèrc' bló.
Olsi sü ol cuèrc' e'nchèla sènti 'na usina ca'l par ca la mè salüda, propi 'n fìli de öos quasi 'n cìp cìp. Sóo rèstàat 'mpóo coma chèl dèla maschèrpa ma pó me sóo règordàat vargót dèl micro-cip.
Pugi 'n'atem ol sach e ciàpi scià ol bidù e cuminci a cercàa, voltel, pirlel e rebaltel fina sótsura ma mi chèl puinàal dè'n cìp cìp, gnàa bao. Sóo cunvint ca'l sè piacàat deréet a 'na quai crespa, orès dìi magare a cüntàla con quai scimès, a chìi bao ormai i va dapartüt, i spüzza gnàa pü e i sè fà ité con tüc', basta truàa de cüntala e stà al còlt.
Ala fìi ho pó rebaltàat ité ol sach e me'n sóo vardàat bée de miga lagàl gió 'nsèma ala carta, al tégni par ol rüut parché chi nigri ai pó a vignìi scars.
A idìi chi quatro schérp col cuerc' colorat ilò 'nfila, ià cuntra la presef dèli vachi ca li ghè ca pü, lè fìna èn piasé; iscé a la masù la me rènt pó vargó, se paga püsé ontera a l'IMU.
Olaresi miga truam sensa masù coma vargüu ca i ghà nóma ol garasc par la machèna ca la ghè stà giüsto da parlée sensa nient òtro, 'nghée ca i'è mètarà chi póor bidù ?
Par stasira cìp-cìp a tüc'
