dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
I póm dè Źapèl
I póm dè Źapèl
<<Poorèt chèl üsèl nàsüut èn catìva vàl >>
Cuminci iscé parché l'è davéra 'na vàl dè miséria, e Źapèl l'era a pegio; 'n magènch smentegàat dal Signóor.
Ò dìc' l'era parché adès l'eśìst nóma par via dè quai bàiti rèstadi en péni, 'l rèst l'è tüt derocàat, l'è stàc' maiàat dal bósch.
Quànca gióanotèl 'ndàvi iló, 'nséma al mè pà coli vàchi, al ghera ca gnàa l'acqua da bìif, e sé la ghera l'era ségn ca l'eva pioüut 'mbèlpóo.
Ode a la tachipirina
Ode a la tachipirina
ODE ALLA TACHIPIRINA
La tachipirina mila, 1)
pusé che ‘na pastiglia, l’è na scintila:
l’è càach ruada gió ‘n dè la baga 2)
ca ogni màal la fa pasàa … come ‘na maga!
Tós, frègiór, féora ϋ ótro fastédi,
niént alresist a ‘sto rimédi:
en de gnósós a-i pasa e pù al rèsta 3)
gnè mal de ós, gné mal de tèsta! 4)
Sa ‘l te fa màal en scagnèl, 5)
tóla gió subèt: l’è nòma òl so bèl!
Sa la sciatèga ϋ la tritèga li ta ciapàat 6)
vièn gió n’òtra, subèt pèna maiàat! 7)
Anca sa te sée própi giò de moràal,
la tachipirina la fa ca màal,
ma sa t’èn biét en calès de róss … 8)
al torna l’alègria, al se smòrsa la tóss!
Dedicata a Rosaria, una persona speciale, che gli “amici” e la malasorte trattano alla stessa maniera!
NOTE
1) tachipirina mila: Tachipirina 1000
2) baga: pancia
3) gnósós: n’attimo
4) gnè: né
5) scagnèl: anca
6) sciatèga, tritèga: sciatica, artrite
7) vièn gió n’òtra, subèt pèna maiàat: ingoiane un’altra, a stomaco pieno
8) calès de róss: calice di vino rosso (… meglio se di Albosaggia!)
Albosaggia, 3 maggio 2017 Paolo Piani
ǜna
pron.
una
La móntàgna deli stéli ca iè réet a dàgió
La montagna delle stelle cadenti
èco 'na stòria 'nventàda, ambientada sǜ 'ndèna móntàgna de cuntadìi còi sóo animàai.
La móntàgna deli stéli ca iè réet a dàgió
Sǜ 'ndèli spóndi grandiósi dol mùut Amàar, 'nghée ca l' ària la seva dè pèsc e i cràp li uspitaua lìchen argentàac', 'l nàseua 'na pìscena bàita cuntadìna.
Chiló 'l vìveua ol nòno Leo, 'n óm cò li màa rügóśi cóma la rǜsca dè 'n véc’ pèsc e la sùa tenǜda 'n pìscen mond dèla natüra 'nghée ca la vìta la pulsaua èn armunia.
Ol protagunista pǜsé ciacerù l'era 'l Berto, 'n véc’ bósc cò 'n sénso gùz dèl' batǜdi e 'na braüra da miga crèt 'ndèl truàa sèmpre i pàscoi pǜsé suculénc'. 'N dì, 'ntàat ca l'era 'ntènt a maià scià l' èrba trà i cràp là sentüut 'n früscio stràa.
L'era Mimì, 'na bólp rósa cò 'na gàla biànca sǜl còl ca' la córeua cò 'n' ària strimìda.
"Berto vén debòt, 'l fiǜm lè réet a süga!" - là sclamàat Mimì, ntàat ca'l sarnegàua - "ghè ca pǜ 'n fìl d' acqua par pudì bìif."
Berto, sebée pèrplès là ca esitàat e 'l ghà respundǜut: "preòcupet ca Mimì, ò vìst vargót dè stràa stanòc’, al ghè 'n véc’ póz smentegàat èn fónt àla vàl, sóo mì cóma sè pó ruà iló.
'Nsèma 'l bósc e la bólp i se mès èn màrcia. 'Ndèl pèrcórs ià 'ncuntràat òtri paeśàa dèla móntàgna:
- Ciara, 'na végia càora biànca dèla maśù ca' cò 'l sò bèśolàa 'ncagnìit la riciàmaua l'atensiù di òtri animàai;
- Marta, 'na pégora gióena e purósa ma dotada dè 'n'òregia ecèzionàal ca' la sènteua a dòs li vibraziù dol teré e li óos lóntàni di camósc;
- Grisù, 'l gàal dèla tenǜda ca' cò la sùa óos squilànt al desedàua tǜc’, al lüus dèla dómàa, ma ca' chèsta òlta lè rèstàat èn silènsi travaiàat par la mancànsa dè acqua.
Iè rüàac' al póz, 'n véc’ scérsc dè sàs cüerciàat dè mǜs~c’ ma l'era quaśi a sèch. Berto però, 'l se regordàat deli stòori ca' 'l nòno Leo 'l ghè cüntáva sǜ: "Sóta la preda pǜsé grànda, al ghè 'na stèla réet a dàgió", la mormoràat daparlüu, " 'na stèla ca' la ghà durmìit par sécoi."
Cò i sṍö źòcoi Berto là pruàat a spostàa la gròsa preda. Al ghe lè faua ca. Mimì sènsa ülil lè 'ndàc' apröof e cò 'n cólp balòs dè mǜus 'l ghà ruàat a fàla brǜscàa dè fianch e sót al se urìit 'n pìscen böc' da 'ndua là cuminciàat a bóifò 'n fiòt dè acqua frèsca cóma 'na sorgènt ca' la móntàgna la gheva tegnǜut piacàat par 'mbèlpóo.
L' acqua la scóreva a 'mpinìi 'l léc’ süc' dol torènt e a töià la sìit a tǜc’. Ol cuntadìi, curüut-iló al riciàm dè 'l Berto, là idüut la scéna con maravéia e piaśé. Là carèzàat, 'ntàat cal grignàua, 'l bósc, la bólp e la gióena pégora.
Da chèl dì la vìta sǜ 'ndèla móntàgna, deli stéli ca iè réet a dàgió, lè cambiàda.
I animàai, ünìc' da chèsta vèntüra, ià 'mparàat a vaidàs. Aa ol cuntadìi Leo, a vidìi 'l lègam trà i sṍö animàai e l' acqua, la capìit la 'nteligènsa di sṍö paeśàa.
E ògni òlta ca' 'na stèla la dàva gió, la ğéet dol lṍöch, la diśeva ca' l'era üna deli soréli dèla stèla réet a dàgió ca' la gheva slavàat 'l fiǜm.
'N scrìt da règordàa dè cóma l'armunia e la colaboraziù i pödés portàa acqua e speransa àa 'ndi lṍöch pǜsé amàr dèla tèera.
Barbapedana
Barbapedana al gheva ‘n gilé, sensa denaz e sensa deré
Li scarséli fondi come 'na tana, l’era ‘l gilé dól Barbapedana
Barbapedana al gheva ‘n s-ciopèt, al ghe sparava ai soldac' del Maomet
‘l s-ciopèt l’era lóch come na banana, l’era ‘l s-ciopèt del Barbapedana
E da bùu bersalier ca l’era, al sparava ólentera
Al sparava col s-ciupitii, cuntra li trüpi del bedüii
