dall' Italiano al Dialetto Bośàc'
Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.
I rumóor
I rumóor
L'è sìra, 'l fṍöch cal brüsa la légna dè làres al pàr cantàa, sel sènt s-cópètàa cóma 'na müsica.
Ol fǜm dol fuglàa, prǜma dè svanìi 'ndèli sfèleri sóta 'l téc’, al pàr scarabóciàa niòli cóma de sòmartìi.
L' ódóor dol quadro de fée ca 'l bói, l'impinìs l'ària dè 'n prüfüm cal va 'ngóla.
Ol silènsi l'ingrandìs 'l rumóor dei carṍi ca ià 'nviàat ol tùrno dèl lóor laoréri de rüsiàa itè 'mèz ai legn, iscè ai té alegri tǜta la nòc’.
Garibaldi 3
Garibaldi 3
IL RITORNO DI GARIBALDI
Stadomàa a bunùra, rùi en Piazza, 1)
e vedi en sach de gèet fo’ ‘n terazza:
‘na grü con en brasc lonc fina al creàat,
la ga tacàat giò ol Garibaldi empachetàat!
Al sarà stac’ la tropa òia, u forsi ol vent,
ma la statua sospesa la gira el cǜ en dènt: 2)
par en segont ol me cör l’à smès da bat, 3)
ma l’è duràat trop pòc, en salt d’en gat :
pürtrop l’è bastàat n’atèm de buna léna,
e sül so’ piedèstal l’era già en pena! 4)
Come pruma ol Garibaldi l’era giràat,
propi come s’al fos mai stac’ tucàat!
Sai més dac’ en sciaf sül müüs, 5)
saris gna mò stac’ iscé cunfüüs:
al ma ciapàat en magù mai pruàat … 6)
‘na lacrima la me schizzada sül sèlciàat!
Cuntra la Suprintendensa e ‘l Codice Urbani,
tüti li mei preghieri iè staci vani:
cari i mei Bosàc’, cari i mei paesàa,
me i-à pruadi tüti, ma ghe stac’ nient da fàa!
Però na gran consolaziù la me restada:
nugùu ha-i sè nencurgiuc’ de la bravada :
‘n del tèep ca ‘l Garibaldi l’è mancàat,
… ol so bèl caval ha-i gà robàat !!! 7)
Ah ah ah 3.7.2009 Paolo Piani
NOTE
1) En Piazza – In Piazza Garibaldi
2) La statua sospesa la gira el cù en dent – La statua sospesa gira la schiena verso la Valmalenco
3) Ma l’è duràat trop pòc, en salt d’en gat - Ma è durato troppo poco (il sogno di veder girata la statua), come il salto di un gatto
4) Sül so’ piedèstal l’era già en pena! – Sul suo piedestallo era già ritta (la statua)
5) Sai més dac’ en sciaf sül müüs – Se mi avessero dato uno schiaffo in faccia
6) Al ma ciapàat en magù mai pruàat … - Mi ha preso un magone mai provato
7) … ol so bèl caval ha-i gà robàat !!! - … infatti, adesso Garibaldi è ritto in piedi, appiedato !!!
Paolo Piani
vasiù
s.f.
solo nell’espressione: dàa vasiù = evadere, ascoltare e rispondere in modo esauriente
La Rusina e l'Orco
Rosina e l'Orco
LA RUSINA E L’ORCO
'Na scióra la völeva fà 'na tórta par i söo, ma la ghéva ca la padèla par fàla cṍös.
Ilùra là mandàat la fiṍla Rusina a fasla prèstàa da üu ilò apröf, 'n diaoleri d'èn omasciù ca i lè ciamava Orco, 'mbèlpóo sü de èta, ca'l ghéva tàac' atrezi e strümènc' par fàa tüc' i laóràa.
L'Orco al ghèla dàcia ontéra ma al ghà racomandàat dè ridagla 'nréet co'na fèta dè tórta sedenò al se sarìs 'nrabiàat.
La màma dèla Rusina dòpo vì cüśinàat la tórta la lagàat 'na fèta 'ndèla padèla e là dìc': <<Rusina, quanca te gharée òia ripòrtech la padèla al chèl omàsc ma stà atènta a mìga pèrt o fàs robàa chèl tòchèl dè tórta>>.
Ma la rèdèśa, 'ntàat ca la caminava réet al sentéer, al ghè ügüut fam e là maiàat 'l tòchèl de tórta sènsa rispètàa la promèsa fácia al omasciù e a chèla fácia àla màma.
Par mìga presentàs còla padèla ṍida, la rèmàat sü da gióbàs 'na bòiascia dè vàca e coli màa a'la fàcia scià a fórma dè triangól èn manéra ca'l parés propi 'na fèta dè tórta con sura 'l cicolàat.
Quànca l'Orco al se 'ncurgiüut dèla bidùnada, lè 'ndàc' sǜ tǜti li füri e la decìdüut dè fàghèla pagàa.
'Na sìira, ca'l pà e la màma dèla Rusina i'era 'ndac' ià de cà, 'ntàat ca la rèdesa la durmìva 'ndèl sò camirìi süzura, l'Orco là rót 'l védro dè 'na fanèstra e lè ndàc' ditè èn cà 'ndèla cüśìna.
Cola óos gòsa là desedàat la rèdèśa: "Rusina sóo sǜl prǜm scalìi, sóo réet a ruàa, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Sóo ca stàcia mì ! Pà, màma sveglia ca lè scià chèl diaoleri d'èn omasciù>; la osaàat la s-citìna con tàata puura.
Ma l'omasciù li 'ndavasǜ amò: "Rusina sóo sǜl segónt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà te me cüntèt sü coma lè stàacia, te perdonaróo".
<La me dàcia gióbàs e ilà maiàda i cagnù>; là ghà dìc' la s-ciata.
"Rusina sóo sǜl tèrs scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta?"
<Al ma la robàda la bólp>.
L' Orco dapé al ghè dìs: "Rusina sóo sǜl quàrt scalìi, chìi ca la maiàat la mia fèta dè tórta? sà tè me'l dìset ca te maiaróo".
Ilùra la Rusina dòpo uìch dìc' taati báli la decìdüut dè confesàa: <Embée, l'ò maiàda mì, adès tò dìc' ol giùst, te preghi maièm ca>.
Ma l'Orco , ca l'era ruàat sünsóm àla scàala, al ghè dìs: "Sicóme gnàa tì te mantegnüut la promèsa, fóiscé a mi"; la brancàat la Rusina e al sè lè maiàda 'ndèn bucù.
Móràal dèla fàola (filógna): Sèmpri rispetàa i acòrdi e mài cǜntasǜ báli
A pensáa mal se fa pecàt...
A pensar male si fa peccato ma si sbaglia poche volte
la frase messa nel traduttore diventa:
a pènsà màal 'l sè fà pecàat, ma 'l sè sbàglia póchi òlti
öli cüntàfen una
voglio raccontarvi ...
öli cüntàfen una
Stadoma ciàpi sü ol sach celèst dèla carta, ca tégni chiló defò èn terazza, e 'ndóo gió 'ndèla masù a svöidal gió ndèl bidù nöof, chèl col cuèrc' bló.
Olsi sü ol cuèrc' e'nchèla sènti 'na usina ca'l par ca la mè salüda, propi 'n fìli de öos quasi 'n cìp cìp. Sóo rèstàat 'mpóo coma chèl dèla maschèrpa ma pó me sóo règordàat vargót dèl micro-cip.
Pugi 'n'atem ol sach e ciàpi scià ol bidù e cuminci a cercàa, voltel, pirlel e rebaltel fina sótsura ma mi chèl puinàal dè'n cìp cìp, gnàa bao. Sóo cunvint ca'l sè piacàat deréet a 'na quai crespa, orès dìi magare a cüntàla con quai scimès, a chìi bao ormai i va dapartüt, i spüzza gnàa pü e i sè fà ité con tüc', basta truàa de cüntala e stà al còlt.
Ala fìi ho pó rebaltàat ité ol sach e me'n sóo vardàat bée de miga lagàl gió 'nsèma ala carta, al tégni par ol rüut parché chi nigri ai pó a vignìi scars.
A idìi chi quatro schérp col cuerc' colorat ilò 'nfila, ià cuntra la presef dèli vachi ca li ghè ca pü, lè fìna èn piasé; iscé a la masù la me rènt pó vargó, se paga püsé ontera a l'IMU.
Olaresi miga truam sensa masù coma vargüu ca i ghà nóma ol garasc par la machèna ca la ghè stà giüsto da parlée sensa nient òtro, 'nghée ca i'è mètarà chi póor bidù ?
Par stasira cìp-cìp a tüc'
