Dialèt Bośàc'

'l dialèt l'è la midiśìna
ca la fà bée par regordàs li róbi de 'n bòt

traduci

dall' Italiano al Dialetto Bośàc'


Digitare una parola o una frase da tradurre in dialetto.

Consulta la guida

Scrivi qualcosa nel precedente box, clicca su TRADUCI, qui si visualizzerà la traduzione
Racconti

La Rosi

La Rosi

Magàri nóma la Rosi la pödarés consólam, ma àa lée l'è diventáda nóma 'n regòrd; sé pür duls.

La Rosi l'è stàcia 'na sücüra compàgna par divèrs àgn, ma cundivìis 'nsema piasé e dolóor; la fàc' àa dói ólti.

La ghà dàc' làc’ frésch a tǜc’ i mée, tǜc’ i dì, dendómàa e dènsìra.

'Nteligèeta, 'na totola, la coréva réet dapartüt; a òlti viziàda ma sèmpri scià adòs.

L'era 'na càora dè móntàgna.

Töcia da caorèt par güstala a la marènda de pasqua, l'è ügnüda 'na compàgna dè ventüra.

vocabolario

italiano-dialetto / dialetto-italiano (guida)


Scrivi una parola nel precedente box, clicca su CERCA, qui si visualizzerà la traduzione
Poesii

Ol ciù dèl nono

IL NONNO E IL MAIALE

OL NONO E ‘L CIÚ

Ghera ‘na òlta n’óm ca propi l’amava

ogni animài ca en cà al levava:

a tüc’ al ghé dava èn bèl nóm ‘ngiuìnàat,

coma sa de üu de la famiglia al se fós tratàat!

 

Fra tüc’ i animài ca ià maiàat ol so fée

ghè stac’ àn ‘bèl ciunìi, propi dabée;

lüü ‘l lè ciamàva miga tüc’ i dì, ma despès,

e ìl ciùnìi, contèet al coreva fó dal très!

 

(Ghé da savìi ca ‘sto óm òl müradór al fava,

e ‘ndèl periodo dèl ciù, l’era èn caśa ‘ntegraziù);

dùnca, òl ciù defò l’era già saltàat,

parchè ‘l séva ‘ndùa ol padrù i larìs portàat,

 

fò ‘ndèla rógia, a fàa èn bèl bagnèt,

própi ‘ndùa la formava quasi en laghèt,

‘nga li fémmi li vava a lavàa con la bradèla

braghi, cólsi, mudandi e compagnia bèla!

 

Òl pòro ciù al se lagodeva come ‘na s-cèta

a fàa ‘l bàgn gió ‘n de ‘sta acqua bèla nèta:

al se girava, al se pirlava, al se lavava

e ‘l vigniva  nèt e lüsènt come ‘na fava!

 

E dopo, chèl óm iscé bùu de cór

da maiàa dèl sambüghèer i fiór

al ghèn dava èn bèl brasciöl,

… e ‘l ciù l’era contèet come ‘n fiöl!

 

Còma sà l’és mai maiàat, al mastegava

‘sti früc’ duls, e iscé ‘ l se sbrodolava,

e ‘l so müus colór dèl sanch al vegnéva

… e i óc’ dèl ciù dal contèet i piaigéva!

 

Quànca a cà i decideva de tornàa,

li fémmi sentadi gió a ciacolàa,

i vedeva ‘sto ciù còl müus ensanguinàat,

li ósava: ca te ghée fàc’, te le cupàat?

  • * - * -

Al ghera ‘n rèdes (*) ca a truài l’andava,

ol nòno e ‘l ciù, tüc’ dùu al carezava:

ì’era própi néc’ compagn: dùu amìis

par òl so cöör amó ghèrp e ‘ndecìis!

 

Ma ‘n bèl dì, ca l’è ‘ndàc’ a truàa 

'n sò compàgn de scóla par giügàa,

e chèl al ghà dìc’ tüt orgoglióos: 

te fóo idìi òl ciù dèl nòno: meraviglióos!

 

Lüü i le varda, sbarlàta i öc’ 

al vìt èn ciù nigro dal stróc’:

“Eh nò, il ciù del mio amico Aldo, giüri sǜ l’onòor

l’è nèt e biànch,  e ‘l ghà gnàa ‘sto brüt odóor! 

 

(*) Daniele

Vocabolo random

fòia

(fói), s.f.

foglia - TO

Favole

El cuntadìi e i bao

Il contadino e gli insetti

El cuntadìi e i bao

 

'N meśerù ca'l pödeva ca idìi i bào,

l'hà tràc' fò ol velé sǜ 'ndi frao.

A chèla àcqua sutìla e mortàal,

lè ca scampàat gnàa 'n'animàl.

 

Prǜma iè morc', trà dolóor e tormént, 

lümàghi, grìi e farfàli tüc' inocént.

Bào ǜtei, bào bùu,

calaurù, vespi, avi e budùu.  

 

Ma bào e cagnù, i lè sà àa i càa,

ca par tàac' animài lè 'l sò maiàa,

li lüśérti e i üsèi, 

àa chìi ütei e àa béi,

ca ià maiàat chìs-c' bào 'ndi òorc’,

iè crodàac' gió bàs sǜbet mòrc'.

 

Ma 'n se gn'amò ruàat ala fìi dèla filógna;

 la mòrt lè scià: a chìi la ghè tuca lè 'na rógna!

 

I sciàt, fringuèi, müsràgn,                        

leguèer, bènoli e pò ai ràgn, 

iè morc' tǜc’, sènsa 'n lamèet.

Ol contadìi adès l'è contèet, 

sènsa pǜ üsèi, farfàli e bào, 

iscé ai crès pǜsé béi i sṍö frao.

 

Ma la móràal pürtròp l'è divèrsa, 

chìi velée ca l'agricoltóor 'l vèrsa, 

i fà ca màal nóma ai bào, lumagòc'

leguèer, üsilìi e lambaròc’; 

Mè'i trua, al giüri, 'ndèl piàt

e 'ndèl stómech, ca l'è ca adàt 

a soportàa chèl "cundimènt'"

ca lè tosèch e 'nvadènt!

 

Da tǜt chèsto al dipènt 'l finaal:

"Ai animai fàc ca dol màal,

sà te ölet vìif 'na vìta sücüra,

'ndèla nòsa bèla natüra".

'l ghè nè amò

Proèrbi

Làga ‘ndàa 'l füm ‘n sǜ e l’àcqua ‘n gió.

Lascia andare il fumo in sù e l’acqua in giù

se üsa dìi

L'è 'nréet coma ....

è indietro come una ruota di un carro (indietro = poco intelletto)

Vócabol

Piviù

Piccione
Stori da pòoch

Grin grin

Gree green

Adés "green" de chi e "green" de là ma de vért ghè pooch, i prac' forse iè restàac'.

Regordéf ca 'na vàca la rèsta sempri 'na vàca.

La maià-scià l'èrba par fàa làc’ e pó la cagàa cóma Dìo 'l comanda iscé da pudìi 'ngrasàa la tèera; ala pégio sé farà ité bistéchi.

Sa de piantàa iló dè crét ca se pö cuntinuàa noma a fàa sü machèni e tütc' a laoràa denàaz a chìi spéc' 'ndua se sgnica dapertüt par 'ndà inaz.

Ghè öl de fàa quai pàs 'nrèet, beśògna tornàa àla vàca par mandàa avanti la baràca.